Opłata mocowa - wyższe ceny prądu w 2021 i 2022 roku?

Wyjaśniamy czym jest nowa pozycja na fakturze za prąd.
Fot. pixabay
W 2017 roku Sejm przyjął ustawę dotyczącą rynku mocy, która ma podnieść bezpieczeństwo energetyczne . Co to właściwie za ustawa i przede wszystkim, jak wpływa na nasze rachunki za prąd?
W skrócie:
  • Opłata mocowa ma zapewnić bezpieczeństwo energetyczne (stałe i bezproblemowe dostawy prądu). 
  • Finansowane będzie utrzymywanie rezerw energii przez elektrownie węglowe.
  • W 2021 roku dopłaty do rynku mocy mieszczą się pomiędzy 2,30 zł a 12,87 zł brutto.  
  • Dopłata do rynku mocy w 2022 wyniesie od 2,92 zł do 16,30 zł brutto, w zależności od zużycia prądu w gospodarstwie domowym. Reszta odbiorców (np. firmy) będzie rozliczana na podstawie zużycia w wybranych godzinach.
  • Właściciele instalacji fotowoltaicznych mogą zmniejszyć opłatę mocową.
  • Rachunki za prąd obniżyć można zmieniając sprzedawcę.
Martwisz się o wysokość rachunku? Chcesz płacić mniej za prąd?
Sprawdź cenę prądu i oszczędzaj!

Opłata mocowa – Skąd się wzięła?

W momentach, kiedy zużycie prądu jest najwyższe, elektrownie mogą nie być w stanie nadążyć za potrzebami odbiorców na energię elektryczną. Rodzi się potrzeba utrzymywania elastycznych rezerw, które można wykorzystać w czasie największego zapotrzebowania na prąd. Na to właśnie elektrownie potrzebują dodatkowych środków, co niestety odbije się na naszych rachunkach. 

Ustawa mocowa, jak podkreśla Urząd Regulacji Energetyki, powstała w celu zebrania kwoty (pewnej zachęty inwestycyjnej), na rzecz unowocześnienia elektrowni i budowy nowych. Głównym celem ustawy jest określenie, jak ma działać rynek mocy - narzędzie stworzone do osiągnięcia wyznaczonych w ustawie mocowej celów:

Rynek mocy ma zapewnić stałe dostawy prądu, a także zwiększyć stabilność cen energii - tym samym bezpieczeństwo energetyczne. 

Czy wiesz, że... 

Wskaźnik udziału OZE w Polsce w 2018 wynosił 11,16%. Przez rozporządzenia Unii Europejskiej planowany jest wyraźny wzrost ich wykorzystania.

Kiedy ustawa o rynku mocy weszła w życie?  

Dopłata do rachunków za energię elektryczną już funkcjonuje. Ustawa o rynku mocy z 2017 roku zakładała pojawienie się nowej pozycji na fakturach za prąd już 1 października 2020 roku. W Sejmie przesunięto jednak datę na 1 stycznia 2021 roku.

Jakie są opłaty na fakturze?

Faktura za energię elektryczną wyszczególnia opłaty za sprzedaż prądu oraz za jego dystrybucję. W części rachunku za sprzedaż zazwyczaj widnieją dwie opłaty: opłata za 1 kWh faktycznie zużywanej energii czynnej oraz opłata handlowa. W zależności od oferty, mogą pojawić się także inne opłaty np. opłata za zieloną energię czy opłata za usługi dodatkowe, takie jak pomoc fachowców przy domowych awariach. Wysokość rachunku za sprzedaż zależy w znacznej mierze od zużycia energii elektrycznej. Część rachunku za dystrybucję dotyczy opłat stałych, które są płacone do danego dostawcy prądu w regionie. Nowa opłata tj. opłata mocowa wyszczególniona będzie na rachunku w płatnościach za dystrybucję energii elektrycznej i zależeć będzie od rocznego zużycia energii elektrycznej.

Wysokość dodatkowej opłaty do rachunków za prąd

Najbardziej interesujące dla konsumentów jest oczywiście to, ile wynosi opłata mocowa oraz jaki będzie wzrost cen prądu w 2021? Na finalną wielkość dodatkowej opłaty składa się wiele czynników. Całość kosztów zależy między innymi od:  

  • Wcześniejszego zużycia energii w godzinach szczytowego poboru 
  • Prognoz dotyczących zapotrzebowania na prąd i energię w danym Roku Dostaw. 
  • Prognoz kosztów funkcjonowania utrzymania całego przedsięwzięcia.

Od 2028 roku wszyscy odbiorcy mają być rozliczani w inny sposób - na podstawie ilości prądu zużytego w godzinach szczytowego poboru energii.

Gospodarstwa domowe i odbiorcy w taryfie C1 (o mocy zainstalowanej do 16 kWh) w 2022 roku płacą miesięcznie: 

  • 2,92 zł brutto przy zużyciu mniejszym niż 500 kWh rocznie. W 2021 roku opłata wynosiła 2,30 zł.
  • 6,99 zł brutto przy zużyciu od 500 kWh do 1200 kWh rocznie.
  • 11,64 zł brutto przy zużyciu powyżej 1200 kWh do 2800 kWh. W tamtym roku opłata wynosiła 9,19 zł.
  • 16,30 zł brutto przy zużyciu powyżej 2800 kWh. W 2021 roku opłata wynosiła 12,87 zł.

W 2022 roku mało kto zapłaci najwyższą stawkę. Według naszych obliczeń przeciętna rodzina 2+2 zużywa około 2400 kWh rocznie, a więc płaci 11,64 zł na miesiąc. Rocznie będzie to jednak już 139,68 zł! W 2021 przeciętna kwota wynosiła 9,19 zł miesięcznie, co w ciągu roku składało się na dodatkowe 110,28 zł. Jak widać, opłata mocowa znacznie wzrosła.

Pozostali odbiorcy również nie unikają dodatkowych kosztów. Zapłacą o 0,1262 zł za każdą kWh pobraną w dni robocze od godziny 7:00 do 21:59. W 2021 stawka ta wynosiła 0,0937 zł za kWh.

Wsparcie finansowe dla rozwoju polskiej energetyki?  

Pieniądze uzbierane z opłaty mocowej mają zasilać elektrownie węglowe. Eksperci alarmują, że ten wkład finansowy może nie przynieść wielkich korzyści dla polskiej energetyki. Pojawiają się głosy negujące finansowanie elektrowni zasilanych węglem, na rzecz OZE – Odnawialnych Źródeł Energii

Ile finalnie wyniesie rynek mocy?

“Zgodnie z analizami techniczno-ekonomicznymi […] roczne koszty rynku mocy powinny wynosić około 4 mld złotych netto.”

Zgodnie z ustawą, firmy energetyczne będą dostawały dodatkową kwotę, która ma pokryć koszty utrzymywania rezerw “mocy”. Zdecydowanie polepszy to sytuację finansową wytwórców energii.  

URE – kiedy dowiemy się, ile będziemy dokładnie płacić? 

Wysokość opłaty mocowej będzie się zmieniać - o jej dokładnej wartości decyduje Urząd Regulacji Energetyki. Do 30 września każdego roku ogłoszone zostaną stawki opłaty mocowej na kolejny rok kalendarzowy, a także wskazane godziny szczytowego zapotrzebowania na moc.  

Ważnym jest, aby interesować się najnowszymi zmianami na rynku energii elektrycznej. Ma to poważny wpływ na nasze wydatki, tym samym nasz budżet miesięczny. W serwisie Rachuneo mamy możliwość porównania ofert dostawców energii elektrycznej, ale też znajdziemy informacje pomagające chronić się przed podwyżkami cen energii. 

Nowelizacja ustawy

Ministerstwo klimatu i środowiska poinformowało o nowelizacji ustawy o rynku mocy. Zmiany mają na celu zmotywowanie odbiorców do przemyślanego korzystania z energii elektrycznej. Chodzi o to, żeby zużycie prądu było mniej zróżnicowane w zależności od godziny czy dnia tygodnia. Rozszerzono grupę odbiorców, którzy dzięki temu, że ich zużycie w godzinach szczytu nie było znacznie większe niż w godzinach poza szczytowych, mogli skorzystać ze zryczałtowanej opłaty mocowej. Dotyczy to:

  • odbiorców, którzy zużywają w godzinach szczytu o nie więcej niż 5% energii, w porównaniu do godzin poza szczytowych. Opłata mocowa będzie wówczas niższa o 83%,
  • odbiorców, który w godzinach szczytu zużywają od 5 do 10% więcej energii elektrycznej, w porównaniu do godzin poza szczytowych. Oznacza to niższą opłatę mocową o 50%,
  • odbiorcy, który zużywają w godzinach szczytu od 10 do 15% więcej energii elektrycznej, w porównaniu do godzin poza szczytowych. Dla takich odbiorców ulga wyniesie 17%.

System ten obowiązywać będzie do końca 2027 roku. Od 1 stycznia 2028 roku opłata mocowa dla wszystkich odbiorców naliczana będzie inaczej. Nowy system opierać się ma na indywidualnej “krzywej poboru” - różnicy między ilością prądu pobieraną w godzinach szczytu i poza nimi. Ostatecznie najkorzystniej będzie ograniczać zużycie w godzinach szczytu.

Fotowoltaika, a opłata mocowa

Odbiorcy energii elektrycznej, którzy korzystają z paneli słonecznych mogą w znacznym stopniu, lub nawet całkowicie ograniczyć pobór prądu z sieci energetycznej. Jak działa fotowoltaika? Panele fotowoltaiczne przekształcają promieniowanie słoneczne w energię, która może zasilić urządzenia domowe. Dzięki temu możliwe jest zmniejszenie rachunków za zużyty prąd, a tym samym zminimalizowanie opłaty mocowej. 

W przypadku montażu instalacji, opłata mocowa znacznie się zmniejszy, ponieważ jest ona naliczana na podstawie ilości prądu pobranej z sieci energetycznej. Jest to więc kolejna oszczędność dla właścicieli mikroelektrowni. Dzięki temu możliwe jest zminimalizowanie rachunków za zużyty prąd. Osoby, które zastanawiają się nad montażem instalacji fotowoltaicznej mogą skorzystać z porównywarki fotowoltaiki Rachuneo lub skontaktować się mailowo i telefonicznie.

Czy da się uniknąć opłaty mocowej?

Opłaty mocowej nie da się uniknąć, ale jest wiele sposobów na obniżenie jej wysokości. Jedną z możliwości jest wcześniej wspomniana inwestycja w fotowoltaikę. Obniżenie zużycia energii elektrycznej to także obniżenie wysokości opłaty mocowej. Możemy zatem zadbać o takie detale jak: wyłącznie światła w pomieszczeniach, w których nie przebywamy, wyciąganie nieużywanych urządzeń z gniazdek, nie korzystanie z trybu standby urządzeń. Drobna zmiana nawyków może znacznie zmniejszyć zużycie energii elektrycznej, a tym samym obniżyć opłatę mocową. Dobrym rozwiązaniem na zmniejszenie opłaty mocowej może okazać się także audyt efektywności energetycznej, który pomoże firmie dobrze gospodarować energią, aby była ona wykorzystywana w optymalny sposób.

Porównaj ceny energii w Twoim regionie