Cena uprawnień do emisji CO2 - jaki ma wpływ na rynek energetyczny?

Ile kosztują uprawnienia do emisji dwutlenku węgla?
fot.: pexels.com
Ceny uprawnień do emisji CO2 bardzo dynamicznie idą w górę. W kwietniu 2020 ceny uprawnień do emisji były na poziomie 20 euro za tonę. W 2022 roku można mówić o znacznie wyższych stawkach, w lutym było to prawie 100 euro!
Chcesz obniżyć swoje rachunki za prąd?
Sprawdź ceny energii w porównywarce!
W skrócie:
  • W ostatnich miesiącach zauważyć można bardzo dynamiczny wzrost cen na rynku energii elektrycznej.
  • W tym roku ceny uprawnień do emisji CO2 sięgnęły nawet 100 euro.
  • Rosyjska inwazja na Ukrainę zachwiała cenami uprawnień do emisji CO2, powodując ich chwilowy spadek. 
  • Polska apeluje o reformę systemu handlu emisjami CO2.
  • Wzrost cen energii jest skutkiem m.in. podatku od CO2 oraz opłaty mocowej.
  • Coraz wyższe koszty produkcji energii elektrycznej wpływają niekorzystnie na rachunki za prąd.
  • W obliczu tak dynamicznych podwyżek z pewnością warto zastanowić się nad inwestycją w fotowoltaikę oraz inne odnawialne źródła energii.

Zmiany w cenach uprawnień na przestrzeni lat

Pod koniec kwietnia 2021 roku mogliśmy odczuć bardzo gwałtowny wzrost cen uprawnień do emisji CO2. W związku z czym wzrosły również ceny ciepła.

W marcu 2021 roku cena emisji CO2 zbliżała się do 43 euro za tonę. Dla porównania - jeszcze rok wcześniej stawki oscylowały w granicach 22 euro, czyli aż o połowę mniej. W roku 2017 cena wynosiła ok. 5 euro za tonę. W ciągu ostatnich miesięcy sięgały już blisko 100 euro za tonę. Ta różnica pokazuje bardzo dynamiczną sytuację na rynku.

Cena uprawnień do emisji CO2

Wojna w Ukrainie przyniosła nieoczekiwane zawirowania w cenach emisji CO2. Możliwe ograniczenie importu surowców z Rosji może przyczynić się do głębokich zachwiań na rynku energii.

Jaki wpływ na ceny emisji CO2 ma wojna w Ukrainie?

W dniu agresji Rosji na Ukrainę ceny emisji gwałtownie spadły, osiągając poziom ok. 57 euro w dniu 7 marca 2022 roku. Jeszcze dzień przed atakiem cena wynosiła aż 95,54 euro. Tak dużych spadków nie notowano nigdy wcześniej. Kilka dni później ceny ponownie wzrosły.

Coraz więcej osób sugeruje konieczność zmian w całym systemie EU ETS. Konieczność bycia niezależnym od dostaw surowców z Rosji może nie pozostawiać wyboru i Europa będzie musiała pozostać przy węglu trochę dłużej, przy czym inwestowanie w odnawialne źródła energii nadal będzie priorytetem.  

Nie wolno zapominać, że im dłużej pozostaniemy przy węglu, tym skutki zmian klimatycznych będą bardziej niszczycielskie. Również zdrowie ludzi i zwierząt będzie się pogarszać m.in. przez zanieczyszczenie powietrza oraz niebezpieczne zjawiska pogodowe. Zielona energia z odnawialnych źródeł daje możliwość poprawy jakości życia, np. dzięki niższej cenie. Dodatkowo OZE nie emituje gazów cieplarnianych.

Czy zbliża się reforma systemu handlu emisjami (EU ETS)?

Od kilku miesięcy polski rząd stara się o reformę ETS z uwagi na gwałtowny wzrost notowań CO2. Anna Moskwa, Ministra Klimatu i Środowiska, informuje: “Krytykujemy spekulacje, dostęp instytucji finansowych, niewielką transparentność tego funduszu i to, że każda instytucja europejska jest bezradna, bo jak spojrzymy na mechanizm kontroli, to nigdy nie da się uchwycić takiej podwyżki ETS, by KE lub inna instytucja europejska mogła zainterweniować”.

Wojna w Ukrainie i jej wpływ na kryzys dotyczący cen energii zaostrzyła potrzebę wprowadzenia reformy do systemu handlu emisjami. O wprowadzenie zmian w ETS apeluje coraz więcej krajów stojących w obliczu transformacji energetycznej. PGE postuluje wprowadzenie działań stabilizacyjnych. Ich celem jest zwiększenie stabilności rynkowej w obliczu ciągłych wahań cen. Ma to się odbyć poprzez:

  • wykluczenie instytucji finansowych z systemu handlu emisjami;
  • wprowadzenie dolnego i górnego pułapu dla ceny uprawnień.

Anna Moskwa zapewnia o priorytecie, jakim jest transformacja energetyczna. Niemniej dla Marcina Kowalczyka, kierownika zespołu klimatycznego w Fundacji WWF Polska, kwestią dyskusyjną pozostaje, czy postulaty PGE idą rzeczywiście w parze z celami klimatycznymi.  

Skąd taki wzrost cen prądu?

EU ETS, czyli Unijny system handlu uprawnieniami do emisji, który powstał już w roku 2005, ma za zadanie zmotywować do redukcji emisji gazów cieplarnianych do atmosfery, czyli do tzw. transformacji. Gwałtowne wzrosty, notowane jeszcze przed atakiem Rosji na Ukrainę, są skutkiem m.in podatku od dwutlenku węgla, który jest nakładany przez EU ETS za produkcję energii ze źródeł wysokoemisyjnych takich, jak węgiel brunatny.

Czy wiesz, że...

Dzięki inwestowaniu w odnawialne źródła energii elektrycznej takie, jak wiatr czy fotowoltaika, można stać się niezależnym energetycznie. W tej sytuacji wzrosty cen za emisję CO2 będą w mniejszym stopniu wpływały na nasz budżet.

Co oznacza taki wzrost cen?

Ceny, które wzrosły, są z pewnością kryzysowe dla polskiej gospodarki, ponieważ bazuje ona głównie na węglu, a spalanie węgla sprzyja z kolei dużej emisji CO2. Tak dynamiczne zmiany na przestrzeni ostatnich lat mają swoje odzwierciedlenie w rachunkach klientów indywidualnych i w rachunkach przedsiębiorców. Jest to skutek wyższych kosztów produkcji energii elektrycznej w Polsce. Dopóki polska gospodarka nie przejdzie transformacji, prawa do emisji CO2 będą bardzo dużym problemem.

Jak uchronić się przed podwyżkami?

Rozwój odnawialnych źródeł energii wpływa bardzo korzystnie zarówno na prosumentów i prosumentki, jak i na cały kraj. Korzystanie z OZE sprzyja redukcji emisji dwutlenku węgla. Inwestycja w fotowoltaikę jest ważnym krokiem w transformacji gospodarki. W tym celu warto rozważyć dofinansowania do OZE np. z programu Czyste Powietrze. Korzyści może przynieść również zmiana sprzedawcy prądu. Jeżeli jesteś przedsiębiorcą lub przedsiębiorczynią, sprawdź w porównywarce cen prądu dla firm, czy możesz zapłacić mniej za energię elektryczną. Dostawcy prądu mają bardzo dużo ofert, a same ceny zależą od wielu czynników. W kalkulatorze cen prądu sprawdzisz, które oferty mogą być dla Ciebie korzystne. Podejmując szybkie działania, uchronisz się przed podwyżkami cen.

Rozwój odnawialnych źródeł energii w Polsce

Odnawialne źródła energii są bardzo istotne w kontekście redukcji emisji CO2. Warto nadmienić, iż z roku na rok wzrasta produkcja energii elektrycznej z instalacji fotowoltaicznych. Oznacza to, że produkuje się mniej prądu z węgla, co bardzo sprzyja zdrowiu i środowisku. Przejście na odnawialne źródła energii jest również dobrym krokiem, aby państwa mogły uniezależnić się od importu paliw. Warto wspomnieć, iż niektórzy sprzedawcy energii elektrycznej oferują gwarancję pochodzenia energii ze źródeł odnawialnych. Klienci i klientki decydujący się na krok w stronę ekologii, otrzymają certyfikat pochodzenia tzw. zielonej energii z OZE.

Czy płacisz za dużo za prąd w swojej firmie?
Skorzystaj z porównywarki cen prądu dla przedsiębiorców
Porównaj ceny energii w Twoim regionie